En gezgin

Haberini doğası çesitlilik gösteren kısa muhabbetler ve onları takip eden ya sıkıcı sessizlikler ya da barmene sipariş edilen biralardan aldığım kadarıyla şu anda sirtinda çantasıyla gezen, her gece başka bir yatakta uyuklayan her gezenden daha çok gezmiş, görmüş, unutmuş, şaşırmış, yemiş, içmiş, konuşmuş, sevinmiş, üzülmüş, açılmış ve kapanmış bir 'gezgin' varmış. Kimi Avusturalyalıların kanadanın doğu eyaletlerinde gördüğü, kimi amerikalıların Yeni Zelandada süzdüğü, adını vermeyeceğim tek bir Bolivyalının Almanyada gerginlik yaşadığı bu gezgin bahsi geçen tüm bu Avusturalyalılardan, Kanadalılardan, Amerikalılardan, Yeni Zelandalılardan, Bolivyalılardan ve Almanlardan daha çok anlamış gezdiği yerleri. Sırt çantasıyla vardığı her şehirde taksicilerle başlayan ahbaplığı, barmenlere, müze görevlilerine, sokak satıcılarına, dilencilere, sokak yemekcilerine, fındık fıstıkcılarına, ressamlarına, müzisyenlerine, fahişelerine, hırsızlarına, belalılarına kadar uzanıyormuş. Bu gezginden bahsetmeyi uygun gördüm, bir yandan hakkında söylenenleri unutmaya gönlüm el vermedi, bir yandan da hikayesinin (ya da bir kısmının) gezen herkesin deneyimlerinin kusursuz bir örneği olarak değer taşıdığı için.

Gezgin, sirt cantsiyla gezip, bazen bir uluslarasi hosteller zincirinden aldigi indirim kartiyla sadece o zincire bagli hostellerde kaliyormus, bazen de sehre vardigi noktaya (otobus terminali, tren gari, havaalani, ya da patikanin asfalta donustugu yer) en yakin olan hostelde kaliyormus. Tabi bunun sadece hostelde kaldigi zamanlar icin gecerli oldugunu unutmamamiz gerekir. Hostellerde odasini, tuvaletini, televizyonunu, mutfagini paylasmaktan sikildigi zamanlarda bir hotelde tuvaleti dahili ya da harici olan hotellerde kaliyomus.

Tahminlerinizin aksine onu elinde gezi kitabiyla gordugunu soylelerin sayisi hic de az degil. Avusturalyanin kuzey dogu yakasinda yari-ilgisizce bakindigi gezi kitabinin uzerine gecen bir garsonun carpmasiyla kokteyl dokuldugunu gorenler bir cekinerek garsonun yuzune gulumseyip arkasindan sessizce kufur ettigini soyluyorlar. Yine, guney dogu meksikada bir gece kulubunde yerel kizlari bir yerel bickin delikanli gibi kivrak dansiyla tavlayisina sahit olanlar, samimiyeti ilerletmede sakinca gormeyen sarhos bir genc kizcagizin elini cebine sokup cikarttigi burusuk bir kagit parcasinin florte alet olmasinin sebebini bir gezi kitabindan koparilmis bir sayfa olmasiyla acikliyorlar. Bunca deneyimine ragmen hala gezi kitabi kullaniyor olmasi bende de bir hayalkirikligi uyandirmisti. Fakat kim bilir, belki de o kagit oraya planlanip koyulmustu, ya da o kitap garsonun yonune dogru ozellikle uzatilmisti.

Gezginle ilgili beni en cok cezbeden sey gezi zaanatini kusursuzca kotarmasi, her seyi bilip, her seyi gormus olmasi degil. Her seyi bildigini ve gordugunu iddia etse de bir kisi, dinleyicide uyanacak kusku ve kuskuyu takip edecek meydan okumadan siyrilmayi basarsa; bilgisini oldugu gibi kabullenen ama yine kabullendigi icin de surekli yeni, ilgi cekici, ortamina gore eglendirici ya da huzunlendirici yeni bilgi parcalari isteyen dinleyicinin dinmez beklentisini dindirmeyi basarsa ya da belki de en tehlikelisi olan daha baslangicta kendisini her seyi bildigini iddia etmeye iten o icindeki guce, erdeme, saygiya, sevgiye, ilgiye ac; kimilerinin kendisinin bir parcasi kimilerinin de kendisinden ayri ama kendisini surekli etkiledigini\yonettigini farz ettigi o seyi tatmin etse; yine de bilgiyle kurulan iliskinin kisilerin bilgiyi nasil kurguladiklarina bagli olarak degistigini ve goreceli oldugunu degistirmedigi gercegi yuzunden sadece kendisi ile fazla ciddi bir iliski kurdugu gizlice ilan etmis olup, kusku duyan dinleyicileri, iddiasini oldugu gibi kabul eden dinleyicileri ve kendisini bahsi gecen iddiayi ortaya atmaya iten o seyi tatmin etmek icin harcadigi caba kendisinin ve baskalarinin zamanini harcayan bos bogazliktan baska bir sey olarak tanimlanamaz. Bu yuzden gezgini taniyanlarin zamanimi onun bildiklerini anlatarak harcamalrina canim sikilmak uzere iken gezginin en gozumdeki en onemli ozelliginin kendisi gibi gezenlerle kurdugu iliskiler, girdigi diyaloglar oldugunu farkina vardim.

Hindistanda gezginle karsilastigini soyleyen londrali bir genc gezgini ove ove bitiremezken gezginde hosuna giden en onemli seyin kendisiyle "lafi uzatmadan, kliselere girmeden" konusmus olmasi oldugunu belirtti. Bir coklari onun kendisiyle benzer kaderi paylasan gezenlerle ya da kendisinden cok ayri hayatlar yerelerle iliskisinde kendisini sadece konusan bir agiz degildi, bir kisi, bir karakter olarak iliskiye basariyla soktugunu, hislerini, dusuncelerini aciklayip karsisindaki insana kendini tanittidigindan bahsediyorlar. Tabi gezgini farkli sekilde taniyanlar da var. Kendisini suriyenin uzak bir kentinde acilan ilk hostelde edilen ilk yuzeysel klise hostel muhabbetini ederken gordugunu soyleyenler de var. Bahsi gecen hostelde daha sonra cana yakin muhabbetlere girdi mi, kalici arkadasliklar kurup, konustugu insanlari taniyip kendini tanittimi bilinmez. Kimilerinin tanistiklari insanlara yavas yavas isindiklarini, kimilerin hemen isindiklarini, tanisilan insana bagli olarak aksi yonde bir alisma sureci gercirdiklerini duyulmustur; ama insanlara alismada zorluk cekmeyen birinin bilincli olarak (yeni kentteki yeni hosteldeki girdigi ilk muhabbetin o hosteldeki ilk klise muhabbet olmasi rastlanti olamaz, kendisi gibi bir gezgininden bahsetigimizi dusunursek) tum sicakkanliligini, kendisini tanitabilme yatisini tersine cevirip klise konusabilmesi gezgin ile ilgili bize onemli seyler soyluyor.

Gezginin su anda nerede oldugunu bilmiyorum. Kendisinin de bilinmesini istedigini pek sanmiyorum. Kendisi ile birlikte gezmek isteyecek gezen sayisini dusundukce baska bir dileginin olacagini sanmiyorum. Ama yine de, kendisi hakkinda soylenenlere bakilirsa, ve sundugu ornegin kendisinin ve kendisi gibi gezenlerin deneyiminin ozetlenemez\orneklenemez karakterine ragmen duyan insanlarin iclerinde bir yere dokunuyor olusuna bakilirsa, Gezginin bana ve benim gezi deneyimimi kavrayisima olumlu katkisi olacak olmali. Gezdikce kendisine daha yaklasacagimi biliyorum, her ne kadar asla onu yakalayamayacak olsam da. Ve yaklastikca, Gezginden ve tum gezenlerden ve onlarin gezdikleri ulkelerin de yardimiyla binbir cesitlilik gosteren deneyimlerine karsi bir tutku besleyecegim ya da giderek uzaklasip evde oturup gezmeyecegim.